Những cây xăng 'siêu' gian lận chỉ bị 'gãi'

Đợt cao điểm thanh tra xăng dầu vừa qua tại TP HCM đã phát hiện nhiều cây xăng vi phạm cả về đo lường và chất lượng. Tuy nhiên, do vướng luật nên việc xử lý những “gian thương” này vẫn còn quá nhẹ, các cửa hàng vi phạm ung dung nộp phạt hành chính và tiếp tục hoạt động.

Trong số 15 cửa hàng xăng dầu bị kiểm tra, đoàn liên ngành phát hiện 6 cửa hàng vi phạm với 13 cột đo “đong thiếu” và 7 mẫu xăng không đạt chất lượng. Một số cây xăng bị phát hiện gian lận với các sai số rất “khủng”. 
 
Hàng chục ngàn lít xăng “lên đời”

Theo quy định hiện hành về chất lượng xăng của Bộ KH - CN, chỉ số octan của xăng phải từ 83 RON (xăng A83) trở lên mới được phép lưu thông. Thế nhưng, mẫu xăng A92 (92 RON) được bán tại Trạm xăng Thành Tấn (948 Tân Kỳ Tân Quý, phường Bình Hưng Hòa, quận Bình Tân) cho kết quả kiểm định chỉ có 78,3 RON, thấp hơn cả xăng A83! Còn mẫu xăng A83 tại Cửa hàng xăng dầu Phước Lộc (xã Phước Thạnh, huyện Củ Chi), cho kết quả chỉ có 65,6 RON!

Cả hai cửa hàng xăng dầu này đều thuộc Công ty cổ phần Hưng Thiên Phúc (281/41 Lê Văn Sỹ, phường 1, quận Tân Bình). Ngoài hai mẫu xăng siêu kém chất lượng trên, công ty này còn có bốn mẫu xăng A92 khác có chỉ số octan không đạt yêu cầu với kết quả từ 84,9 RON - 90,6 RON. Tổng lô hàng vi phạm của công ty này lên đến gần 50.000 lít! Chưa kể số xăng này là hàng trôi nổi, không rõ nguồn gốc xuất xứ.

Còn DNTN kinh doanh xăng dầu Đông Thạnh (145, ấp 5, xã Đông Thạnh, huyện Hóc Môn) dùng “thủ thuật” đơn giản hơn: nhập xăng A83 nhưng khi bán lại “lên đời” thành xăng A92, và tất nhiên, giá được bán ra theo xăng A92. Lô hàng bị phát hiện lên đến 10.000 lít!

Cây xăng Tân Hiệp, nơi phát hiện gắn chip gian lận xăng dầu. Ảnh: Lê Hưng.

Về đo lường, sai số cho phép hiện hành là 0,5%, nhưng 13 cột đo bị phát hiện “đong thiếu” từ 0,57% - 3,7%. Đặc biệt, đoàn liên ngành còn phát hiện quả tang một cột đo có gắn chip tại cửa hàng xăng dầu Tân Hiệp thuộc Công ty TNHH thương mại Tân Hiệp (123 Xa Lộ Hà Nội, phường Linh Trung, quận Thủ Đức). Chip điện tử được gắn tại bộ phận chỉ thị của cột đo. Kết quả giám định kỹ thuật của Trung tâm kỹ thuật Tiêu chuẩn - Đo lường - Chất lượng 3 (Trung tâm 3), cho thấy linh kiện này có thể tạo ra sai số ở nhiều mức khi đo từ hai lít trở lên và sai số lớn nhất là 3,7%.

Không thể xử lý hình sự

Với những hành vi “siêu gian lận” như trên của các chủ cây xăng, Sở KH-CN TP HCM chuyển hồ sơ sang cơ quan cảnh sát điều tra đề nghị truy cứu trách nhiệm hình sự. Tuy nhiên, trao đổi với Đất Việt chiều 16/9, bà Trương Thùy Trang, Phó giám đốc Sở KH-CN TP HCM, cho biết toàn bộ hồ sơ đã được… trả về do chưa đủ yếu tố cấu thành tội phạm.

Trong cuộc họp trước đó về xử lý vi phạm xăng dầu, một lãnh đạo UBND TP HCM hỏi đại diện cơ quan điều tra: nếu muốn truy tố được các cây xăng gian lận cần phải có những điều kiện gì. Vị đại diện này cho biết: theo qui định của pháp luật cần phải có người bị hại và phải chứng minh được thiệt hại đó là nghiêm trọng, có người tiêu dùng đứng ra kiện cây xăng và xác định thời điểm hành vi vi phạm. Với những điều kiện này, rõ ràng việc xử lý hình sự những “gian thương” là điều không thể. Còn mức xử phạt hành chính thì quá nhẹ. Sáu cây xăng vi phạm về đo lường, chất lượng đợt này chỉ bị phạt với tổng số tiền 73 triệu đồng.

Thậm chí, việc rút giấy phép kinh doanh các cửa hàng vi phạm cũng khó khăn. Nhiều cửa hàng không có giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh xăng dầu hoặc đã hết hạn (nhưng có giấy phép kinh doanh do Sở Kế hoạch và Đầu tư cấp), vẫn ngang nhiên hoạt động. Mỗi lần bị kiểm tra chấp nhận đóng phạt 4 triệu đồng, không bõ bèn gì so với lợi nhuận hàng ngày.

Vì thế, Sở KH-CN đã chủ trì dự thảo quy chế xử lý vi phạm về xăng dầu trên địa bàn thành phố. Hiện, dự thảo đang chờ ý kiến đóng góp của Sở Công thương và Công an TP trước khi trình lên UBND. Theo dự thảo, với những trường hợp vi phạm về sai số đo lường, chất lượng ở mức nghiêm trọng sẽ bị rút giấy phép kinh doanh 3 tháng, 6 tháng.

 

Ngày 17/9, Chi cục QLTT TP HCM cho biết vẫn chưa nhận được phản hồi của các cơ quan chức năng đối với công văn số 756 ngày 27/7/2009 về việc kến nghị thu hồi giấy phép kinh doanh và cưỡng chế giải tỏa cây xăng Bình Thái (598 Xa lộ Hà Nội, phườngng A, qận 9). Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh xăng dầu đã hết hiệu lực từ 1/1/2003, nhưng cây xăng này vẫn hoạt động bình thường và có hành vi gian lận, đồng thời địa điểm kinh doanh không nằm trong quy hoạch của đề án Hoạt động kinh doanh xăng dầu của TP HCM.