Phí môi giới “chạy” theo Index

Trong giai đoạn thị trường sụt giảm, hầu hết CTCK đều công bố các chương trình giảm hoặc miễn phí giao dịch để thu hút NĐT. Tuy nhiên, trong vòng 2 tháng trở lại đây, khi thị trường có dấu hiệu khởi sắc và tính thanh khoản được cải thiện đáng kể thì một số CTCK "rục rịch" tăng phí trở lại.

Chẳng hạn, CTCK Đà Nẵng chính thức tăng phí giao dịch chứng khoán từ 0,2% lên mức tối đa là 0,3%, áp dụng từ tháng 9. CTCK Bảo Việt cũng vừa bỏ quyết định ưu đãi phí môi giới (giảm 50%) hồi đầu năm 2008 và áp dụng mức phí mới, dao động từ 0,25 đến 0,45%, CTCK Ngân hàng Vietcombank (VCBS) cũng thu phí giao dịch từ 0,25 đến 0,4%, cao hơn so với trước...

Hiện tại, mức phí phổ biến mà các CTCK thu cho mỗi giao dịch nằm trong khoảng từ 0,1% (với các giao dịch có giá trị lớn hoặc của khách hàng lâu năm) đến 0,35% (cho các giao dịch nhỏ). Tuy nhiên, các CTCK phải nộp cho Bộ Tài chính mức phí 0,03% giá trị giao dịch, theo Quyết định số 1351/QĐ-BTC, áp dụng từ ngày 16/6/2008 (trước đó là 0,05%). Do vậy, phần phí mà CTCK được hưởng sẽ dao động trong khoảng 0,1 - 0,3% giá trị giao dịch, trung bình khoảng 0,2%.

Nhìn ra thị trường thế giới, mức phí giao dịch mà các CTCK thu của NĐT rất thấp so với Việt Nam. Theo thống kê của CTCK Click&Phone, mức phí giao dịch cổ phiếu ở thị trường Mỹ chỉ khoảng 0,02%, thị trường Nhật Bản là 0,03%, thị trường Hàn Quốc là 0,03%... Mức phí này thấp chủ yếu là do tính cạnh tranh giữa các CTCK, nhờ vào mức độ ứng dụng công nghệ thông tin cao trong các công ty này, đó là dịch vụ môi giới từ xa (qua internet).

Tại Việt Nam hiện nay, số lượng CTCK cung cấp dịch vụ môi giới từ xa cũng đã có nhiều, nhưng các công ty vẫn cung cấp dịch vụ môi giới trực tiếp, do thói quen của NĐT và không phải NĐT nào cũng có điều kiện để sử dụng dịch vụ môi giới từ xa. Do vậy, chi phí liên quan đến việc nhận lệnh trực tiếp, nhập lệnh vào hệ thống và kiểm soát lệnh của CTCK khá lớn.

Chính vì vậy, theo ông Lê Quý Hoà, Giám đốc khối kinh doanh CTCK Click&Phone, các công ty cung cấp dịch vụ môi giới từ xa là chủ yếu có mức phí môi giới thấp hơn so với mặt bằng chung. Cũng theo ông Hoà, mức phí giao dịch trung bình 0,3% như hiện nay là cao, nhưng trong tương lai sẽ giảm xuống do hàm lượng ứng dụng công nghệ trong giao dịch chứng khoán sẽ tăng lên như một xu hướng tất yếu. Nếu các CTCK không có sự đầu tư thích đáng vào hệ thống công nghệ cũng như tối ưu hoá quy trình nghiệp vụ thì chắc chắn sẽ không thể tăng khả năng phục vụ NĐT và giảm phí giao dịch.

Hiện vẫn có nhiều công ty chưa có ý định tăng phí, thậm chí miễn phí giao dịch, như CTCK Đại Việt đang áp dụng mức phí tối đa là 0,2%, CTCK Gia Quyền áp dụng từ 0,15 đến 0,25%, CTCK Âu Việt áp dụng mức phí chung là 0,1% đến hết năm 2008, CTCK Click&Phone miễn phí giao dịch đến hết tháng 9…

Ông Hồ Hải An, một NĐT chứng khoán tại Hà Nội cho rằng, CTCK tăng phí giao dịch về mức năm 2007 (dao động từ 0,4 đến 0,45%) là không hợp lý, nhất là khi Bộ Tài chính đã giảm 40% mức thu phí từ CTCK. Nếu tăng phí, nhiều NĐT sẽ lựa chọn các CTCK vừa cung cấp dịch vụ tiện lợi và an toàn, vừa có mức phí hấp dẫn. Việc tăng phí của CTCK có thể là cơ hội để công ty khác thu hút khách hàng. Suy cho cùng, tăng phí hay không là do các CTCK tự quyết định, nhưng chấp nhập hay không lại là do NĐT.